“İnsan sözlerine dikkat etmeli. Çünkü bir kez söylendiğinde diğer insanlar onları belki affedilebilir ama asla unutmazlar.”
Bu söz evrensel bir gerçeği vurgular: Bir insanın ağzından çıkan ya da zihninizden yazıya dökülen her söz artık onun kişisel simgesi olarak algılanır ve simgeler, özellikle de şiddet temalı simgeler kolay kolay insan belleğinden silinmez. Bu yüzden de daha ilk günden bu yana iletişimde en önemli nitelik, kavramları kibarca iletecek şekilde kelimeler seçme becerisi, yani Medeni İletişim olarak bilinen şeydir. Bu Medeni İletişim denen şeye de tarih boyunca belki de hiçbir zaman bugünkü kadar ihtiyaç olmamıştır. Özellikle yeni çok kültürlü yeni medya türlerinden sonra medeniyet, anlam oluşturmada gramerin artık en önemli ögesidir.
Medeni iletişimin temel kuralları tüm toplum ya da topluluklarda aşağı yukarı aynıdır aslında. Bu kuralları istiflemek de hiç zor değil. Başlangıç için öncelikli amacınız en iyiyi ortaya çıkarmak olmalı. İşin içine bu amacın dışında, mesela çıkara dayalı yan hedefler girdiğinde o alışverişin cinsi göz açıp kapayınca kadar sadece medeni olmaktan değil, iletişim olmaktan da çıkabilir.
İkinci olarak ise işin en zor yanı, başkaları konuşurken dinleme becerisi var. Bu beceriyi bu denli zor kılansa, insan bedeninde en tembel organın kulak olması. Hatta bazıları bu organlarını öyle nadir kullanır ki iki kulakların olması, tanrının müsrifliği gibi gelir onlara. Bu durumun yeni medya türlerindeki yansımasıysa, çoğu insanın iletişimi tek taraflı bir konuşma türü sanması. Daha doğrusu karşısında fiziki beden görmeyen birçok kişinin bu bedensizliği, hitap ettikleri kişilerin duygu da olamayacağına yorması.
İletişimde bir diğer zorluk ise kendi deneyim ve bakış açımızla konuştuğunda bu gerçeği saklamaya çalışmamak. Kişisel görüşlere bilimsel kılıflar uydurmamak… Samimiyet iletişimde gerçekten önemlidir. Her şey bir kenara, kendi düşüncelerimizi, duygularımızı, hatta ihtiyaçlarımızı bir karmaşaya yol açmadan açıkça belirtmek sağlıklı iletişimin olmazsa olmazıdır.
En az bunun kadar önemli olan bir diğer iletişim kuralı da başkalarından daha doğru ya da etik olma fikrini bir kenara bırakabilmek. Bu aşamada şahsi fikirleri, bireysel inanç ya da değerleri evrenselleştirmekten kaçınarak kişisel sınırlar içinde kalmak, asıl önemlisi de başkalarının kişisel sınırlarına mutlaka saygı duymak gerekir.
İletişimdeki bir diğer önemli beceri de konumunuzu ve hatta varsa tarafgirliğinizi açıkça ortaya koyabilme dürüstlüğü. Diğer insanlar ancak bu şekilde önyargı ile öznel görüş arasındaki ayrımı yapabilir, en az sözleriniz kadar sizi de anlayabilir. Bunun dışında kalan tüm modeller de insani iletişim ve hayvani iletişim arasında bir yerdedir.
Eğer bu yazı ilginizi çektiyse sıradaki yazımız sizin için geliyor: Konunun Ne Önemi Var!